1. Որտե՞ղ է գտնվում Հայկական լեռնաշխարհը:
Հայկական Լեռնաշխարհ գտնվում է Հարավային կովկասումմ ։

2.Որտե՞ղ է գտնվում Հայաստանի Հանրապետությունը:
Հայաստանի Հանրապետությունը գտնվում է Հայկական լեռնաշխարհի Հյուսիսարևելյան մասում ։

3.Ո՞ր լեռն է գտնվում Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական մասում։
Արագած լեռն գտնվում է Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական մասում ։

5.Ի՞նչ օգտակար հանածոներով է հարուստ Հայաստանի ընդերքը:
Հայաստանի ընդերքը հարուստ է իր Ոսկիներով

4.Թվարկեք մեր երկրով հոսող գետերը:
մեր երկրով հոսող գետերն են ՝ Հրազդան , Որոտան , Դեբեդ ։

6. Ի՞նչ գիտեք Հայաստանի շինանյություների մասին։

Հայաստանի Շինանյու ութները բոլորը վարդագույն են , քանի , որ ստեղծված են տուֆ – ից , այն վարդագույն քար է ։

7. Թվարկեք Հայաստանի խոշոր քաղաքները, դրանց բնորոշ ի՞նչ առանձնահատկություններ կարող եք նշել:
Հայաստանի խոշոր քաղաքներն են , Երևան , Գյումրի , Վանաձոր

8. Թվարկեք Հայաստանի Հանրապետության մարզերը։
Շիրակ , Սյունիք , Կոտայք , Արարատ , Արմավիր , Արագածոտն , Գեղարքունիք , Լոռի , Տավուշ , Վայող ձոր , Երևան ։
9. Ո՞ր մարզն է, որ սահման չունի հարևան երկրների հետ:
Կոտայքն է , որը չունիսահման հարևան երկրների հետ ։

10. Որ մարզն է որ ունի համանուն մարզկենտրոն։
Արմավիրն է , որը ունի համանուն մարզկենտրոն

11. Թվարկեք Հայաստանի Հանրապետության հարևան երկրները։
ՀՀ- ի հարևան երկրներն ՝ Թուրքիա, Վրաստան , Իրան ։

12. Ի՞նչ է դարը։
Դարը դա 100 տարին է ։

13. Ի՞նչու են 5-րդ դարը համարում Ոսկեդար։

Պարթևը։ 5-րդ դարի սկզբին ՝ 405 թվականին, Մեսրոպ Մաշտոցին, Սահակ Պարթևին և Վռամշապուհ թագավորին հաջողվեց իրականցնել այբուբենի ստեղծման կարևոր գործը․․․

14. Ո՞ր թվականին է եղել գրերի գյուտը։
գրերի գյուտը եղել է 405 թ․ ։

15. Ո՞ր գիրքն է առաջինը թարգմանվել հայերեն։

Առաջին գիրքը ստեղծվել է<< Աստվածաշունչը >>:

1. Դեղինով նշված բառերի բացատրությունները բառարանի օգնությաբ գրեք և սովորեք անգիր։
   Զարմ – ծնողներից ծագած սերունդ։
   Դյուցազարմ – աստվածազարմ
   Հռչակ – համբավ
   Ահարկել – երկյուղ ներշնչել
   Կորյուն – առյուծի ձագ
   Ավանդ – ներդրում
   Խարջ – հարկ
   Շըվաք – ստվեր
   Դուշման -թշնամի
2. Նարնջագույնով նշված բառերը բաժանեք բաղադրիչների՝ առանձնացնելով արմատներն ու ածանցները և գրեք թե ինչ տիպի բառ է՝ ածանցավոր, բարդ, բարդ ածանցավոր։
   Անվեհեր – ան + վեհեր – ածանցավոր
   Անահ – ան + ահ – ածանցավոր
   Մեծազոր – մեծ + ա+ զոր – բարդ
   Անհաղթ – ան + հաղթ – ածանցավոր
   Գըլխաբաց – գլուխ + ա + բաց – բարդ
3. Մոխրագույնով նշված արտահայտությունները բացատրեք՝ օգտվելով տեքստից։
   — Հասել էն կյանքիս աշնան օրերը,
   Մոտենում են Մհերի մահվան օրերը։
   Շուտով սև հողին կերթամ ես գերի,
   Մհերը կմահանա և նրան կթաղեն։
   
   Մի օր էլ՝ էն գորշ հոնքերը կիտած
   Երբ միտք էր անում, երկընքից հանկարծ
   Միտք էր անում – մտածում էր։
   
   — Իր կամքը լինի, ասավ Մհերը.
   Մենք մահինն ենք միշտ ու մահը մերը,
   Բայց որ աշխարքում ժառանգ ունենանք,
   Մենք էլ նըրանով անմեռ կըմընանք։
   Այստեղ Մհերը ընդունում է Աստծո կամքը և ասում է, որ միևնույնն է մարդը մահանալու է։ Եթե այս աշխարհում ժառանգ չունես, կարծես անիմաստ ապրես։
   
   Վեր կացավ կըռվով Սասունի վըրա։
   Մըսրա Մելիքը եկավ Սասունը իրենով անելու։
   
   Թուր չառնի իմ դեմ։
   Այստեղ ի նկատի ունի, որ ոչ մի երեխա մեծանալով իր դեմ դուրս չգա և չցանկանա իրեն սպանել։
4. Բնութագրեք Ձենով Օհանին, Դավթին, Մսրա Մելիքին։ Ձեր բնութագրումները հիմնավորեք։
   Ձենով Օհանը շատ վախկոտ և ոչ հայրենասեր մարդ էր ։
   Մըսրա Մելիքը ագահ, չար և վատ մարդ էր ։
5. Ինչո՞ւ Դավիթը հրաժարվեց անցնել Մելիքի թրի տակով ։
   Դավիթը հրաժարվեց անցնել Մելիքի թրի տակով քանի , որ Դավիթը գիտեր , որ Մելիքը իր թշնամին է ։
6. Ինչո՞ւ Առյուծ Մհերն ու իր կիրը Դավիթի ծնվելուց հետո մահացան։
   Առյուծ Մհերն ու իր կինը դավիթի ծնելուց հետո Մահացան, Քանի , որ այդպես էր կամենում Աստված ։

   Քամին ու տերևը 

Այս օրում մի տերև ցրտում է այդ օդի քամի պատճառով , նա խնդրում է քամիին , որ վերացիր այստեղից ես ցանկանում եմ իմ օրերը լավ ապրեմ , իսկ քամին ասում է ոչ այս իմ երկիրն է ես այստեղ եմ լինելու հավերժ ։ Տերև տխուր ամեն օր ցուրտ ցուրտ նստած էր ծառի ճուղին ։ Եվ օրեր անց տերևը սկսում էր նրան լավ զգար ,քամին այդ տեսնելով դարձրեց իրան կարկուտ և ավելի գնաց մոտիկ տերևին , իսկ տերևը ծակծվելով ընկավ գետնին ։ Այդ անցնելով քամին իրեն սկսեց վատ զգալ , որ նեղացրել է տերևին ։ Նա այդպես տխուր է և , դեռ չար է դրա համար էլ հիմա մեր մոտեր միշտ մի քամի է լինում , օրերի վերջերում , բայց քամին իմանալով , որ մենք չենք ընկնելու գետնին այդ տերևի նման նա ճաշերին վերանում է ։

https://youtu.be/foi_wWvpa_s?si=f9owmxvF9Ees-8wb

Առաջադրանքներ

• Բնության ո՞ր երևույթն է բանաստեղծության մեջ նկարագրված։
  Բնության մեջ նկարագրված է աշուն ։
• Բնության ո՞ր երևույթն է քեզ ոգեշնչում, ինչո՞ւ։
  Բնության մեջ ինձ ոգեշնչում է գարնանաին քամիները , քանի որ գարնանը համ տաք է լինում համ ցուրտ օրվա մեջ եթե այդ քամին չլինի գարուն արդեն կդառնա ամառ։
• բանաստեղծությունից դուրս գրիր 5 նախադասություն, որտեղ փոխաբերական իմաստով գործածված բառ կա։
  Ուռին ճչում է կարծես
  Փլված երկինքը
  Ծառս է լինում և խառնում 
  Եվ ծովերին է տանում 
  Ուռին ուզում է փախչել
  • Բանաստեղծությունն ի՞նչ գույն ունի և ի՞նչ տրամադրություն է քեզ փոխանցում։
    Բանաստեղծությունը կապույտ և սպիտակ է ինձ համար բերում է միջին չափի ուրախություն ։
    
• Գրիր ստեղծագործական աշխատանք՝ «Անձրև» վերնագրով։
  Անձրևը

Այս աշխարհում կա մի անհասկանալի անձրև , որը սովորական ջրի կաթիլներ չէն այլ , կանաչ գույնի քարի պես ուժեղ թղթեր էին ։ Այս անձրև լինում էր տարին մեկ անգամ , որոնք երեխաները չեին սիրում , երբ գալիս էր պատճառը արդեն հասկանալի է , քանի որ մարդկանց վրա երբ ընգնում էին մարդիկ վնասվացկներով հասնում էին տուն , մարդիկ երբ այդ անձրև տեսնում էին վազելով հասնում էին իրենց տները ։ Այդպես տարիները անցնելով մի մարդ , որը շատ ուժեղ չեր ամեն մի անձրևի այդպիսի թղթից ընկնում էր կարողանում էր վերցնել այն և հտաքրքիր կենդանիներ պատրաստել ։ Ճիշտ է շատ անհասկանալի է , բայց այդ մարդը հայնտի էր իր տաղանդով ։

Այսօր ես կպատմեմ Հովհաննես Թումանյան <<Մայրը >> պատմբվածքը ։ Մի օր գարնանաին օր նստել էին զրուցում էին և մի բան պատահեց , որը անմոռանալի էր ։ Ծիծեռնակը բույն էր շինել սրահի օճորքում։ Ամեն տարի աշնանը գնում էր, գարնանը հետ էր գալիս, ու նրա բունը միշտ կար սրահի օճորքում ։ Եվ գարունն էր գալիս ,հենց որ նա իր զվարթ ճիչով հայտնվում էր մեր գյուղում կտուրի տակ։Եվ ինչ քաղցր էր, երբ առավոտները նա ծլվլում էր մեր երդիկին կամ երբ երեկոյան պահերին իր ընկերների հետ շարժվում էին մի երկար ձողի վրա ու կարդում երեկոյան ժամը ։ Ահա գարունը նորից բացվեց իսկ ծիծեռնակ վերադարձել էր իր բունը։ Ձու էր դրել ,ճուտիկներ էր հանել , ուրախ ճչալով թռչում էր , ուտելիք էր բերում իր ճուտիկների համար ։ Էն երեկոյան էլ, որ ասում էի , եկավ իր կտուցում ուտելիք տվեց իր ճուտիկներին ։ Ճուտիկները ծվծվալով բնից դուրս հանեցին դեղին կտուցները։Այդ ժամանակ, ինչպես եղավ, նրանցից մեկը , գուցե ամենից անզգուշը կամ ամենասովածը, ավելի դուրս ձգվեց բնից ու ընկավ գետնին ։ Իրենց մայրը արագ ցատկեց ճուտիկի ետևից։ Բայց հենց այդ վայրկյանին, ինչ , որ տեղից դուրս եկավ մի կատու վերցրեց ճուտիկին ու գնաց ։ Բոլորիս սրտները ճաքեցին , իսկ ծիծեռնակը սուր ծղրտալով ընկավ կատվի ետևից նրա շուրջը թրթռալով կտցահարելով, բայց չեղավ։ Կատուն փախավ մտավ ամբարի տակը։ Եվ այս ամենն այնպես արագ կատարվեց, որ անկարելի էր մի բան անել։Ծիծեռնակը դեռ ծղրտալով պտտում էր ամբարի շուրջը, իսկ մենք՝ երեխաներս, մի-մի փայտ առած պտտում էինք ամբարի տակը, մինչև կատուն դուրս եկավ ու փախավ դեպի մարագը, դունչը լիզելով։Ծիծեռնակը դատարկ կատվին որ տեսավ, մի զիլ ծղրտաց ու թռավ, իջավ դիմացի ծառի ճյուղին։ Այնտեղ լուռ վեր եկան։ Մին էլ տեսանք՝ հանկարծ ցած ընկավ մի քարի կտորի նման։ Վազեցինք, տեսանք՝ մեռած, ընկած է ծառի տակին։Մի գարնան իրիկուն էր, որ այս դեպքը պատահեց։ Շատ տարիներ են անցել, բայց ես չեմ մոռանում այն գարնան իրիկունը, երբ ես առաջին անգամ իմացա, որ ծիծեռնակի մայրն էլ մայր է, ու սիրտն էլ սիրտ է, ինչպես մերը։